Wanneer een bedrijf naar de beurs gaat, krijgen de aandelen een prijs die voortdurend verandert. Die prijs, de aandelenkoers, weerspiegelt op elk moment wat kopers bereid zijn te betalen en welke prijs verkopers vragen. Voor kleine en middelgrote ondernemingen bestaat er in Europa een speciale markt: Euronext Growth, vroeger Alternext genoemd. Begrijpen hoe koersen tot stand komen en wat deze markt beleggers te bieden heeft, is het vertrekpunt om concrete kansen te herkennen.
Orderboek en koersvorming van een aandeel
Heb je weleens de prijs van een aandeel op een beurswebsite bekeken zonder te weten waar dat cijfer vandaan kwam? Het komt niet uit een geheim algoritme. De prijs wordt voortdurend berekend aan de hand van het orderboek.
Het orderboek bevat alle koop- en verkooporders voor een bepaald aandeel. Aan de ene kant geven kopers aan hoeveel ze bereid zijn te betalen. Aan de andere kant bepalen verkopers hun minimumprijs. De koers is de prijs waarbij op een bepaald moment het grootste aantal transacties kan plaatsvinden.
Een eenvoudig voorbeeld. Als tien kopers een aandeel willen kopen voor 15 euro en vijf verkopers bereid zijn het voor 15 euro te verkopen, komt de koers op 15 euro uit. Als kopers nog maar 14 euro bieden en verkopers vasthouden aan 15 euro, vindt er geen transactie plaats en blijft de koers ongewijzigd.
Dit mechanisme verklaart waarom de koers van grote beursgenoteerde bedrijven meerdere keren per seconde kan veranderen, terwijl die van kleinere aandelen urenlang stabiel kan blijven. Wie de beurskoersen en Alternext op TecFinance volgt, heeft aan deze kennis van het orderboek een nuttige basis voordat hij of zij een koop- of verkoopbeslissing neemt.
Factoren die de aandelenkoersen op de beurs beïnvloeden
Een koers verandert niet zomaar. Er spelen verschillende soorten factoren mee, en hun invloed verschilt per beursgenoteerd bedrijf.
Interne prestaties van het bedrijf
De omzet, winst en groeiverwachtingen die een bedrijf bekendmaakt, hebben rechtstreeks invloed op de koers. Een bedrijf dat betere resultaten dan verwacht aankondigt, ziet zijn koers stijgen doordat de vraag naar het aandeel toeneemt. Het omgekeerde werkt net zo.
Economische omstandigheden en rentetarieven
Rentetarieven veranderen de relatieve aantrekkelijkheid van aandelen ten opzichte van obligaties of spaarrekeningen. Als de rente stijgt, levert geld risicoloos beleggen meer op. Beleggers trekken zich deels terug uit aandelen, waardoor de koersen dalen.
Ook de inflatie, economische groei en wisselkoersen spelen een rol. Een exportbedrijf profiteert van een zwakke euro, terwijl een importbedrijf daar juist nadeel van ondervindt.
Psychologische factoren
Angst en kuddegedrag veroorzaken soms heftige koersbewegingen. Een paniekreactie kan een koers ver onder de werkelijke waarde van een bedrijf doen zakken. Zulke periodes bieden kansen voor geduldige beleggers die de fundamenten analyseren in plaats van het sentiment op de markt te volgen.
- Conjunctuurgevoelige aandelen (auto-industrie, luxegoederen) reageren sterk op economische neergang, omdat hun omzet afhankelijk is van niet-noodzakelijke consumptie.
- Niet-conjunctuurgevoelige aandelen (voeding, gezondheidszorg) houden zich in crisistijd beter staande, omdat de vraag naar deze producten stabiel blijft.
- Bij smallcaps zijn koersschommelingen vaak sterker, omdat een lager handelsvolume de prijsverschillen vergroot.
Euronext Growth (voorheen Alternext): een markt op maat van kmo’s
Alternext werd opgericht om kleine en middelgrote ondernemingen toegang tot de beurs te bieden, met minder strenge eisen dan op de gereglementeerde markt. Sinds de naamswijziging naar Euronext Growth is het uitgangspunt hetzelfde gebleven: minder zware verplichtingen voor periodieke informatieverstrekking dan op de gereglementeerde markt.
Concreet moet een bedrijf dat op Euronext Growth genoteerd staat zijn jaarrekening publiceren, maar zijn de frequentie en het format eenvoudiger. Het bedrijf valt nog steeds onder de Europese verordening inzake marktmisbruik. Dat betekent dat handel met voorkennis en koersmanipulatie verboden zijn, net als op Euronext Paris.
Waarom een kmo voor Euronext Growth kiest
Een beursgang op deze markt stelt een bedrijf in staat kapitaal op te halen om groei te financieren, een bestaande investeerder te laten uitstappen of een bedrijfsoverdracht voor te bereiden. Euronext Growth biedt een alternatief wanneer de gereglementeerde markt te zware eisen stelt aan de omvang van het bedrijf.
De Europese Listing Act, die momenteel wordt ingevoerd, moet de toelatingsprocedures verder vereenvoudigen met gestandaardiseerde modellen en een speciaal digitaal platform. Voor kmo’s verlaagt deze ontwikkeling de kosten en complexiteit van een beursnotering.
Concrete risico’s van beleggen in kleine beursgenoteerde aandelen
Beleggen op Euronext Growth is niet hetzelfde als een aandeel uit de CAC 40 kopen. Het belangrijkste verschil zit in de liquiditeit.
Bij sommige smallcaps is het dagelijkse handelsvolume laag. De laatst weergegeven koers garandeert niet tegen welke prijs een belegger daadwerkelijk kan verkopen. Als je snel moet verkopen, kan het verschil tussen de bied- en laatprijs aanzienlijk zijn.
- Controleer vóór aankoop het gemiddelde dagelijkse handelsvolume: een aandeel waarin slechts enkele keren per dag wordt gehandeld, is moeilijk met winst te verkopen.
- Bekijk het orderboek om het verschil tussen de beste biedprijs en de beste laatprijs (de spread) te bepalen: hoe groter dit verschil, hoe hoger het liquiditeitsrisico.
- Spreid je beleggingen over meerdere aandelen om de gevolgen van een handelsstilstand in één aandeel te beperken.
Dit liquiditeitsrisico is de keerzijde van de kans: smallcaps worden door analisten minder gevolgd, waardoor er meer ruimte is om ondergewaardeerde bedrijven te ontdekken. Deze informatieasymmetrie vraagt echter om grondiger onderzoek dan bij grote beursgenoteerde bedrijven.
Wie op Euronext Growth wil beleggen, kan zich het best beschermen door eerst de financiële publicaties van het bedrijf te lezen. De regels tegen marktmisbruik zijn van toepassing, maar beschermen niet tegen een verkeerde beleggingskeuze. De prijs van een aandeel weerspiegelt de verwachtingen van de markt, niet de objectieve waarde van het bedrijf. Dat verschil maakt bij smallcaps een wereld van verschil.
